Κυριακή, 12 Φεβρουαρίου 2017

Ιστορίες της ζωής σου και άλλες ιστορίες του Τed Chiang

Ιστορίες της ζωής σου και άλλες ιστορίες


Mετάφραση: Δημήτρης Αρβανίτης
Εικονογράφηση & Σχεδιασμός Εξωφύλλου: Γιώργος Γούσης
Eκδόσεις Κέδρος
Σελ. 373


Ο πύργος της Βαβυλώνας: 


«Αν ο πύργος κείτονταν στην πεδιάδα της Σενναάρ, θα χρειάζονταν δυο μέρες για να περπατήσεις από τη μια άκρη ως την άλλη. Όσο ο πύργος είναι όρθιος, χρειάζεται ένας ολόκληρος μήνας και μισός για να ανεβείς από τη βάση στην κορυφή του χωρίς άλλα βάρη. Αλλά λίγοι ανεβαίνουν στον πύργο με άδεια χέρια· το βήμα των περισσότερων το βραδύνει το καρότσι με τα τούβλα που τραβούν πίσω τους. Τέσσερις μήνες περνούν από τη μέρα που θα το πάρουν από εκεί για να γίνει μέρος του πύργου».



Ένας πύργος της Βαβέλ που καταφέρνει να φτάσει και να αγγίξει τον ουράνιο θόλο. Άνθρωποι που γεννιούνται στον πύργο και δεν έχουν πατήσει ποτέ το πόδι τους στη γη. Κοινότητες που βοηθούν τους χτίστες που ανεβαίνουν με κάρα φορτωμένα με τούβλα για να ψηλώσει ο πύργος και να φτάσει τον ουρανό. Μεταλλωρύχοι που σκοπεύουν να «τρυπήσουν» τον ουρανό με τον φόβο να ανοίξουν τους ταμιευτήρες νερού και να προκαλέσουν πλημμύρα. Μια ιστορία που καταλήγει στην αρχή.

The Tower of Babel by Pieter Bruegel the Elder (1563)
The Tower of Babel by Pieter Bruegel the Elder (1563)


Kατάλαβε: 


«Ένα στρώμα πάγου· το νιώθω τραχύ στο πρόσωπό μου, αλλά όχι κρύο. Δεν έχω τίποτα να πιαστώ· τα γάντια μου γλιστρούν συνέχεια πάνω του. Βλέπω ανθρώπους από πάνω να τρέχουν πέρα δώθε, αλλά δεν μπορούν να κάνουν τίποτα. Προσπαθώ να χτυπήσω τον πάγο με τις γροθιές μου, αλλά τα χέρια μου κινούνται σε αργή κίνηση, και τα πνευμόνια μου πρέπει να έχουν σκάσει, και το μυαλό μου είναι θολό, και νιώθω να σβήνω…».

Ήρωας ετοιμοθάνατος, με εκτεταμένη εγκεφαλική βλάβη. Νέα φάρμακα που τον μετατρέπουν σε υπεράνθρωπο, έναν άνθρωπο σχεδόν δίχως όρια, αφού όριο αξεπέραστο θα αποτελέσει γι’ αυτόν ένας άλλος υπεράνθρωπος. Ένα περιπετειώδες διήγημα, μια γλώσσα ασθματική, ταχύτατη, απαιτητική που προκαλεί σχεδόν άγχος στην προσπάθεια του αναγνώστη να παρακολουθήσει τις λεπτές αποχρώσεις των σκέψεων της διάνοιας του πρωταγωνιστή μέχρι την διάλυση.

Διαίρεση με το μηδέν: 


«Η διαίρεση ενός αριθμού με το μηδέν δεν έχει ως αποτέλεσμα έναν άπειρα μεγάλο αριθμό. Ο λόγος γι’ αυτό είναι ότι η διαίρεση ορίζεται ως το αντίστροφο του πολλαπλασιασμού· αν διαιρέσεις με το μηδέν και ακολούθως πολλαπλασιάσεις με το μηδέν, θα πρέπει να πάρεις τον αρχικό αριθμό. Αλλά ο πολλαπλασιασμός με το μηδέν δίνει μόνο μηδέν, κανέναν άλλο αριθμό. Δεν υπάρχει τίποτα που να μπορεί να πολλαπλασιαστεί με το μηδέν και να έχει μη μηδενικό αποτέλεσμα· επομένως το αποτέλεσμα μιας διαίρεσης με το μηδέν κυριολεκτικά «δεν ορίζεται».


"Χρησιμοποιώντας με μαεστρία και βαθιά γνώση τις επιστημονικές ανακαλύψεις, τα μαθηματικά, τη φυσική, τη βιολογία, πλέκοντας μύθους και δοξασίες μάς προσφέρει διηγήματα-διαμαντάκια, διηγήματα ανθρωποκεντρικά, που προσπαθούν να θέσουν ερωτήματα με τρόπο που μόνο η καλή λογοτεχνία μπορεί."


Mια μαθηματική ιδιοφυΐα, η Ρενέ αποδεικνύει την ατέλεια των μαθηματικών. Ένας παραλληλισμός με την ατέλεια της σχέσης της. Μία απόπειρα αυτοκτονίας. Ένα διήγημα για την ομορφιά των μαθηματικών, για τη συνύπαρξη με τους συνοδοιπόρους της ζωής μας, για τη ζωή. 


Η ιστορία της ζωής σου: 


«Ο πατέρας σου είναι έτοιμος να μου κάνει την ερώτηση. Αυτή είναι η πιο σημαντική στιγμή στη ζωή μας, και θέλω να δώσω προσοχή, να παρατηρήσω την κάθε λεπτομέρεια. Ο πατέρας σου κι εγώ μόλις έχουμε γυρίσει από τη βραδινή μας έξοδο, φαγητό και κινηματογράφο· είναι περασμένα μεσάνυχτα. Βγήκαμε στην αυλή για να δούμε την πανσέληνο· είπα στον πατέρα μου ότι ήθελα να χορέψω, και μου έκανε το χατίρι, και τώρα χορεύουμε αργά, ένα ζευγάρι τριαντάρηδων που λικνίζονται μπρος πίσω στο φως του φεγγαριού σαν μικρά παιδιά. Δεν νιώθω καθόλου την ψύχρα της νυχτιάς. Και τότε ο μπαμπάς σου λέει «Θέλεις να κάνεις ένα μωρό;»
To αρτιότερο και συγκλονιστικότερο διήγημα του βιβλίου. Ένα πραγματικό κομψοτέχνημα. Μια γλωσσολόγος επιστρατεύεται από την κυβέρνηση για να επικοινωνήσει με εξωγήινους. Ο σειριακός τρόπος αντίληψης των ανθρώπων και ο ταυτόχρονος τρόπος αντίληψης των επταπόδων, που τους επιτρέπει να βιώνουν ταυτόχρονα το παρελθόν και το μέλλον. Η ελεύθερη βούληση ως εμπόδιο στη γνώση του μέλλοντος. Παράλληλα με την προσπάθεια κατανόησης της γλώσσας των επταπόδων διαβάζουμε για τη ζωή της ηρωίδας, τη γέννηση της κόρης της, τη ζωή και το θάνατο, τη γνώση του μέλλοντος. Ένα διήγημα (ή πιο σωστά νουβέλα) στο οποίο ο συγγραφέας καταφέρνει να μας δώσει την αίσθηση της ταυτοχρονικότητας που νιώθει η ηρωίδα του με μοναδικό τρόπο. Ένα διήγημα για την άφιξη των εξωγήινων, την άφιξη μιας διαφορετικής αντίληψης του χρόνου, αλλά και την άφιξη του αναπόφευκτου. Ένα λογοτεχνικό επίτευγμα! Προβάλλεται στους κινηματογράφους με τίτλο «The arrival – Η άφιξη» (εξαιρετική και η ταινία).




Εβδομήντα δύο γράμματα: 


«Όταν ήταν παιδί, το αγαπημένο παιχνίδι του Ρόμπερτ ήταν κάτι πολύ απλό, μια κούκλα από πηλό που το μόνο που μπορούσε να κ άνει ήταν να περπατάει προς τα εμπρός. Όσο οι γονείς του περιποιούνταν τους καλεσμένους τους στον κήπο, συζητώντας για την ενθρόνιση της Βικτώριας ή τις μεταρρυθμίσεις των Χαρτιστών, ο Ρόμπερτ ακολουθούσε την κούκλα καθώς προχωρούσε στους διαδρόμους του οικογενειακού σπιτιού, στρίβοντάς τη στις γωνιές ή πίσω από εκεί που είχε έρθει».

O αρχαίος θρύλος των Γκόλεμ τοποθετημένος στη Βικτωριανή Αγγλία. Ο φόβος των ανθρώπων ότι τα αυτόματα θα τους πάρουν τις δουλειές και γονιδιακά πειράματα για να σωθεί (δήθεν) η ανθρωπότητα από την καταστροφή. Η δύναμη της γλώσσας και το μυστήριο της δημιουργίας.

Η εξέλιξη της ανθρώπινης επιστήμης: 


«Έχουν περάσει είκοσι πέντε χρόνια από την τελευταία φορά που υποβλήθηκε στη σύνταξη του περιοδικού μας μια πρωτότυπη ερευνητική εργασία για δημοσίευση. Έτσι, μας δίνεται η ευκαιρία να εξετάσουμε ξανά το ερώτημα που συζητήθηκε ευρύτατα τότε: Ποιος είναι ο ρόλος των ανθρώπων επιστημόνων σε μια εποχή κατά την οποία τα όρια της επιστημονικής έρευνας έχουν μετακινηθεί σε ένα σημείο πέρα από την κατανόηση των ανθρώπων;»

Το τελευταίο ερώτημα της προηγούμενης παραγράφου αποτελεί τον πυρήνα αυτού του ολιγοσέλιδου διηγήματος. Επιστημονικές ανακαλύψεις και δημοσιεύσεις για μετα-ανθρώπους, για ανθρώπους δηλαδή με εξελιγμένη νοημοσύνη. Επιστήμη για την επιστήμη ή επιστήμη για τον άνθρωπο;


Κόλαση είναι η απουσία του Θεού: 


«Αυτή είναι η ιστορία του άντρα που ονομάζεται Νιλ Φισκ και του πώς έφτασε να αγαπά τον Θεό.»
Aντλώντας έμπνευση από τον πρώιμο Ιουδαϊσμό, μεταφερόμαστε σε μία πραγματικότητα όπου η παρουσία των αγγέλων είναι καθημερινή. Πεπτωκότες άγγελοι που προκαλούν και φυσικές καταστροφές, άγγελοι που θεραπεύουν και άνθρωποι που προσπαθούν να καταλάβουν ποια είναι η βούληση του Θεού μέσα από τις εμφανίσεις αυτές που δεν φαίνεται να εξυπηρετούν πάντοτε κάποιο θεάρεστο έργο. ‘Ενας ήρωας που προσπαθεί να βρει τον Παράδεισο για να ξαναβρεί τη νεκρή σύζυγό του.

Pieter Bruegel the Elder - The Fall of the Rebel Angels
Pieter Bruegel the Elder - The Fall of the Rebel Angels


Σ’ αρέσει αυτό που βλέπεις; (Ντοκιμαντέρ): 


«Δεν μπορώ να το πιστέψω. Πέρυσι που είχα έρθει να δω την πανεπιστημιούπολη, κανείς δεν είπε λέξη γι’ αυτό. Τώρα έρχομαι και μου λένε ότι θέλουν να βάλουν την κάλλι στα προαπαιτούμενα.»

Καλλιαγνωσία: η δυνατότητα που δίνεται μέσω της τεχνολογίας να εξαλειφθεί ο εμφανισιακός ρατσισμός. Διαφορετικοί άνθρωποι δίνουν τη δική τους οπτική για τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα της «κάλλι» σε ένα ντοκιμαντέρ που θέτει προβληματισμούς γύρω από τη δυνατότητα της κατάργησης εν τέλει αυτής της διαφορετικότητας στο όνομα του πολιτικά ορθού.

Ο Chiang στα βήματα του άλλου σπουδαίου, του Philip K. Dick, θέτει φιλοσοφικά ερωτήματα σε ιστορίες που διαδραματίζονται στο παρελθόν, στο παρόν και σε ένα μέλλον οικείο σε εμάς. Χρησιμοποιώντας με μαεστρία και βαθιά γνώση τις επιστημονικές ανακαλύψεις, τα μαθηματικά, τη φυσική, τη βιολογία, πλέκοντας μύθους και δοξασίες μάς προσφέρει διηγήματα-διαμαντάκια, διηγήματα ανθρωποκεντρικά, που προσπαθούν να θέσουν ερωτήματα με τρόπο που μόνο η καλή λογοτεχνία μπορεί. Ειδική μνεία για την εξαιρετική μετάφραση του Δημήτρη Αρβανίτη. Εύχομαι ο Κέδρος να εκδώσει σύντομα και τα υπόλοιπα διηγήματά του. A must -read!




Τed Chiang

O συγγραφέας


Και μόνο να σκεφτεί κανείς ότι σε όλη τη διάρκεια της μέχρι τώρα ζωής του έχει γράψει μόνο 15 διηγήματα και έχει βραβευτεί με τέσσερα βραβεία Hugo και τέσσερα βραβεία Νebula δε μπορεί παρά να εντυπωσιαστεί. O γεννηθείς το 1967 στη Νέα Υόρκη Τed Chiang είναι ένας από τους σπουδαιότερους συγγραφείς επιστημονικής φαντασίας στον κόσμο.



Eξώφυλλα απ’ όλο τον κόσμο:


cover 2

cover 3

cover 4

cover 5



Έγραψαν για το βιβλίο:


  1. http://www.newyorker.com/culture/persons-of-interest/ted-chiangs-soulful-science-fiction
  2. https://electricliterature.com/the-legendary-ted-chiang-on-seeing-his-stories-adapted-for-the-screen-and-the-ever-expanding-916a9530e598#.lzexjbyjt
  3. http://www.kathimerini.gr/893492/article/politismos/vivlio/episthmonikh-fantasia-mia-allh-diastash
  4. http://www.tovima.gr/books-ideas/article/?aid=856973
  5. http://www.bookpress.gr/kritikes/xeni-pezografia/chiang-ted-kedros-istories-tis-zois-sou
  6. http://www.lifo.gr/articles/book_articles/122365

Δημοφιλείς αναρτήσεις